FLAM'LAR (FLAMMES)

Filatelik materyal olarak kullanılan bazı maddelerin başında gelen FLAM'ın ne yazık ki, Türkçe'mizde karşılığı yoktur. Kısaca özetlemek gerekirse, ışık tutan, yol gösteren, yapılacak bir işi haber veren, ve onun propagandasını yapan bir tanıtıcı olarak vasıflandırılabilir. Bizde çok az kullanılır, esas vatanı Fransa'dır. Fransa'da sık sık ve her fırsatta kullanılır. Modern pulculukta birinci derecede rolü olan, filatelik bir elemandır, îyi ve kaliteli bir koleksiyon yapmak istiyorsak, sadece posta pulları kâfi gelmez. Pulların yanı sıra birçok filatelik materyale de ihtiyaç vardır. Meselâ: erörler, esseler, damgalar ve zarflar gibi flam'lara da koleksiyonda yer vermek, hem de iyi bir yer vermek gereklidir. Yakın en bilindiği üzere, teshir olunan bir koleksiyonun değerlendirilmesinde puan sistemi uygulanır. Bu sisteme göre ise, pullara çok az bir puan saptanmaktadır. Pulların yanı sıra diğer filatelik eleman ve materyallere daha çok ehemmiyet verilir. Bu itibarla flam'ların yeri ve değeri hayli önemlidir.

Flam, bir tarafı yuvarlak posta damgasının bütün özelliklerini üzerinde toplayan tarihli resmi damgadan hiç bir ayrıcalığı bulunmayan bayağı bir posta damgasıdır. Bu damga dikdörtgen şeklindeki bir plakete bitişiktir. Plakette ise ya yazı ile, haber verilen işin mahiyeti veya figürü, yahut da deseni çizilidir. Ve bu şekilde birlikte tatbik olunur.

Flam'ların bir filatelik değer taşıması için kati surette PTT idaresince resmen yaptırılmış ve belli bir tarihte tatbike başlanacağının bütün alakalılara duyurulmuş olması gerekir. Yukarıda da belirttiğim üzere, bizde kullanılan flam'lar çok az olduğundan değerleri de o ölçüde yüksektir.

Resminden de anlaşılacağı üzere, daha 1926'da eski Arap alfabesi uygulanmaktaydı. Bu sebeple de Flam'ın iki ucunda iki yuvarlak posta damgası yaptırılmak zarureti ortaya çıkmış oluyordu. Sağ taraftaki damga Arap alfabesiyle Türkçe olarak, sol taraftaki ise Latin alfabesi ile ve Fransızca olarak hazırlanmıştır. Flam'ın tatbik sebebi ise: (Seyahat Acenteleri = Agence de Touristique) sergisinin ziyaret edilmesini ilan ve duyurmaktır.

Beyoğlu'nda o zamanki adı ile Pera'daki bu serginin propagandası için hazırlanmış olan bu bir hayli eski Flam'ın o devrin gidişatına uyularak hem Arap harflerin Türkçe'si ve hem de Fransızca dillerinde olması da ayrı bir tarihi değer taşımaktadır. Zarf üzerinde olmayan ve bir fragman halinde elimize geçen bu filatelik materyalin mahiyet ve niteliği hakkında daha ayrıntılı bilgi veremediğim için üzgünüm. Kanımca böyle bir Flam eğer zarf üzerinde olsaydı, maddi değeri yanı sıra filatelîk değeri de çok daha parlak olurdu.